My goodness! Already 30 minutes gone on thinking whether to move the rook or the knight: … And then suddenly you are struck by the happy idea why move rook or knight? ‘What about bishop?’ And without any moreado, without any analysis at all, you move the bishop.” Bu yazı, Kotov’un “Think Like a Grandmaster” adlı eserinden...
Devamını Oku
Uçağın piste inişi, bir felaketin engellenmesi için çok hassas ve ciddi uygulamaların yer aldığı sistemlere bir örnek olabilir. Wright kardeşler bile piste inerken iyice düşünmek zorunda kalmışlardır. İniş sırasında mesafeyi biraz uzatmak veya kısaltmak, biraz aşağı veya yukarı gitmek, uçağı ve yolcuları tehlikeye sokacaktır. Fakat otomatik pilota bağlı bir uçağı yere indirmenin güçlüğünü düşünün -bilinçli bir kullanıcı olmadan! Kanın pıhtılaşması bir otomatik pilottur ve son derece hassas bir çalışma gerektirir. Kan basıncı arttırılmış bir dolaşım sistemi delindiğinde, canlının kanamadan ölmemesi için pıhtının hemen oluşması gerekir. Eğer pıhtı yanlış zamanda yanlış yerde oluşursa, pıhtı kan dolaşımını engelleyebilir ve sonuçta kalp...
Devamını Oku
İnsanlar, geniş halk yığınları tarafından anlaşılmayı isteyen bir insanın diliyle konuşmaz Herakleitos. Bilmeceyi andıran bilgeliği, herhalde ancak kendisini anlayabilecek niteliğe sahip olan azınlığa, seçkinlere hitap etme arzusunun bir ifadesidir. Dilinin bu özelliğinden ötürü sonraları kendisine “karanlık Herakleitos” denmiştir. O, üslubundan dolayı ilerde kendisine yöneltilecek eleştirileri önceden tahmin eder ve kendisini haklı çıkarmak için Apollon’a bir gönderme yapar: “Delphoi kahininin efendisi düşüncesini ne ifade eder, ne gizler; onu bir işaretle gösterir”. Herakleitos’a göre değerli şeyler azdır ve ancak uzun ve zahmetli çabalar sonucunda elde edilebilirler: “Altın arayanlar toprağı çok kazarlar ve ondan ancak az bir miktarda bulurlar” Sonra “Doğa gizlenmeyi...
Devamını Oku
Seher vaktinde üzerlerine düşen çiy sebebiyle sürekli ıslak halde bulunan çiçekler hakkında da yaygın olarak sabahleyin namaz için abdest aldıkları yolunda yorumlar geliştirilmiştir: Salata abdest ile ider iftitah / Ne zahiddür Allahüekber çiçek. Gelibolulu Ali’nin “Allah rızası için işlediğin (çiçek gibi güzel) işlerin solgunlaşacak olsa, abdest suyu o çiçekleri hemen taptaze hale getirir,” anlamındaki şu beyti de bu kabildendir: Solsa bahar-i ‘amelün ser-te-ser / Ab-i vuzu ‘eyler ol ezharı ter. Dikkat edilecek olursa sofuların abdesti ile manevi boyuttaki iç temizliğini ima eden abdest mukayesesi söz konusu olduğunda son derece acımasızca davranan şairler, dinin gereği olan abdestten bahsederken uyulması gereken saygı...
Devamını Oku